Ўрдак боқиш учун томорқа атрофида оқар сув бўлса кифоя. Рисоладагидек озиқлантирилса ва парвариш қилинса, 50-60 кунлик ўрдак жўжаси 2-2,5 килограммгача вазнга эришади. Асосийси — улар озуқа танламайди. Вояга етган ўрдаклар ўсимлик ва майда хашаротлар билан озиқланаверади. Эътиборлики, ўрдаклар турли хасталикларга жуда чидамли бўлади. Олдин ўрдаклар кўпинча гўшт етиштириш учун боқиларди. Ҳозирги даврда эса улардан кўплаб миқдорда тухум ҳам олинмоқда.
Юртимиз иқлим шароитида қуйидаги ўрдак зотлари кўпайтирилади:
- Пекин ўрдаклари. Хитойда маҳаллий ўрдакларни йирик оқ хитой ўрдаклар билан чатиштириб олинган. Уларнинг бошлари чўзилган, думалоқ, тумшуғи тўқ сарик тусда, бўйни ўртача узунликда, бели қисқа, кўкраги чуқур, кенг ва юмалоқ, танаси йирик бўлади. Парлари – оқ рангда. Пекин ўрдакларининг ўртача тирик вазни 3-4 кг. гача етади. Тухумдорлик йилига 90-120 донани ташкил этади. Ҳар тухум оғирлиги 90 грамм тош босади.
- Хаки-кемпбелл зоти. Англияда яратилган зот бўлиб, парлари қум рангида ёки хаки тусида бўлади. Вояга етган урғочи ўрдакларнинг тирик вазни 2,5 кг, эркакларники — 2.8 кг. гача бўлади. 60 кунлик ўрдаклар 1,3-1,8 кг вазнга эришадилар. Яхши озиқлантириш ва асраш шароитида йилига ўртача 140-160 дона тухум беради.
- Хиндистон чопқири. Ўрдакларнинг ўзига хослиги – тананинг деярли тик холатда бўлишидир. Вояга етган урғочи ўрдакларнинг тирик вазни 1,75 кг, эркаклариники 2 кг. гача бўлади. Тухумдорлиги йилига 170 донани ташкил этади. Тухум бериши 5-6 ойлигида бошланади. Тухум оғирлиги 70-80 грамм тош босади. Парлари оқ рангда, лекин қора ва маллалари ҳам учрайди.
Ўрдак боқишда йилнинг фасл ўзгаришига, ўрдакнинг маҳсулдорлиги ва тирик вазнига эътибор бериш керак. Агар бутун йил давомида ўрдак болаларини очириш ва гўшт учун боқиб ўстириш кўзда тутилса, у ҳолда тухум қиладиган катта ёшдаги ўрдаклар тўйимлилиги юқори бўлган озиқ рациони билан боқилиши лозим. Чунки узлуксиз равишда ўрдак гўшти етиштириб туриш учун қишин-ёзин ўрдак жўжалари очириш ва маълум бир давр ичида ўрдак болаларидан янги-янги тўдаларини боқувга қўйиб туриш керак бўлади.
Манба: «Чорвачилик асослари», Б.О. Абдолниёзов
[print-me]
